Elektrikli Araçlar Madeni Yağlar Gerektirir mi? Ar-Ge Mühendisimiz Yanıtlıyor
Yağlama, benzinli ve dizel motorların sorunsuz şekilde çalışmasını sağlamak için denenmiş ve kanıtlanmış bir gerekliliktir. Ancak yollara çıkan elektrikli araçların (EV’ler) çoğalması ile birlikte şunu merak ediyor olabilirsiniz: Madeni yağlara hâlâ gerek var mı? Ve varsa, bu elektrikli güç merkezlerini en iyi durumda tutmak için ne gerekir?
Tesla’nın EV pazarına egemen olduğu günler çoktan geçip gitti. Ford, BMW ve Volkswagen gibi geleneksel otomotiv devlerinin yanı sıra Çin’de ortaya çıkan BYD veya NIO gibi yeni aktörler kendi elektrikli araç portföylerini artık ikiye katlıyor ve pazar genişlemeye devam ediyor. Tesla’nın Model S’sinin piyasaya sürülmesinden beri EV’ler artık bir niş olmaktan çıkmıştır; bunlar, daha temiz, daha sürdürülebilir ulaşım ihtiyacının ve daha sıkı çevre (emisyon) düzenlemelerinin ortaya çıkardığı gelecektir.
EV’ler zemin kazandıkça her yerdeki servisler EV’ler hakkında bilgi ediniyor, yeni nesil elektrikli ve hibrit araçlara servis yapabilecek teknisyenler eğitiyor ve belgelendiriyor. Champion Lubricants, elektrikli ve hibrit araçların özgün taleplerini karşılamak için tasarlanmış EV’lere özgü eksiksiz bir ürün grubu olan E-PULSE yelpazesini sunarak onların yanında duruyor.
Madeni yağların elektrikli araçlarda neden hâlâ hayati bir rol oynadığı ve Champion’un nasıl başı çektiği hakkında içeriden bilgi almak için Ar-Ge Mühendisimiz olan Bert De Haes’yi yakaladık.
“Satış sonrası pazarına daha çok EV girdikçe geleneksel güç aktarma organları ile temel benzerlikleri ve farklılıkları anlamak hayati önem taşımaktadır. Aynı içten yanmalı motorlu (ICE) araçlarda olduğu gibi elektrikli araçlar da optimum performans ve uzun ömür için yüksek kaliteli madeni yağlara gerek duyar. Güç aktarma organları mimarileri arasında bazı servis unsurları farklılık gösterebilir ancak yağlama her ikisi için de kuşkusuz zorunludur.”
Birçok kişi, EV’lerin daha az hareketli parçaya sahip olduğu için daha az yağlamaya gerek duyacağını varsayar. Ancak bu doğru değildir.
“E-motorların yüksek anlık torku ve yüksek hızları, dişliler, miller ve yataklar gibi bileşenler üzerindeki gerilimlerin ICE araçlarına göre çok daha yüksek olabileceği anlamına gelmektedir. Bu durum, torktaki önemli artışla başa çıkabilecek şekilde geliştirilmesi gereken tüm mekanik aktarma organı bileşenlerini içerir.”
Malzemeler, uzun ömür ve iletkenlik
Bert, EV’ler için madeni yağlar geliştirmekte önemli güçlükler bulunduğunu da hemen belirtmiştir.
“EV’lerde otomotiv şanzımanlarında geleneksel olarak görülmemiş malzemeler kullanılmaktadır; yalıtım amaçları için veya geleneksel metal bileşenlerin hafif yedeklerinde daha fazla plastik kullanılmaktadır ve kablolara, elektronik güç aksamına ve ısı emicilere fazladan bakır eklenmektedir. Uygulamaya bağlı olarak, bir EV’deki madeni yağ çelik, alüminyum, bakır, kauçuk ve plastik dâhil olmak üzere bir dizi malzemeye temas edebilir. Uzun vadeli işlevsellik bakımından, bozulmayı önlemek üzere çok çeşitli metal ve metal olmayan malzemeye uygunluğun sağlanması temel öneme sahiptir.”
Başka bir konu da bakım aralıklarıdır. EV’lerde kullanılmak için tasarlanan madeni yağların 32.000 km veya 24 ay gibi yüksek servis aralıklarında yüksek bir seviyede performans göstermesi gerekmektedir.
“Bazı üreticiler ve sürücüler servis aralıklarını uzatmak istemektedir. Bunu madeni yağ formüllerimizde göz önüne alıyoruz ve böylece bir madeni yağın hizmet ömrü boyunca bozulmaya veya önemli performans kaybına uğraması riskini ortadan kaldırıyoruz.”
Ayrıca, EV’lerde, bazıları 800 Volt’a bile çıkan yüksek voltajlı elektrik sistemleri bulunduğu gerçeği de vardır.
“EV’ler için, elektrik sistemi bakımından güvenlik temel öneme sahiptir. Madeni yağa ve rolüne bağlı olarak, yağın elektrik iletkenliğinin dengelenmesi, akım kaçağı ile yük birikmesi arasındaki fark anlamına gelebilir. Birçok EV tasarımında e-motor ve elektronik kontroller madeni yağa daldırılmış olabilir veya en azından ona temas edebilir. Bu nedenle, dielektrik* özelliklerin yüksek voltaj uygulamaları ve ilişkili sıcaklıklar için optimize edilmesi gerekmektedir.”
*Bir dielektrik, elektrik akımının akmasına direnç göstererek bir yalıtkan gibi davranan bir malzemedir. İletken malzemelerdeki gibi serbestçe hareket eden yükleri olmadığı için, bir elektrik alanında akımın geçmesine izin vermek yerine polarize olarak elektrik enerjisi depolar.
Verimlilik ve Performans
Aynı ICE araçlarda olduğu gibi, kaliteli madeni yağlar verimlilikte önemli bir fark yaratabilir. EV’ler bakımından bu daha fazla kilometre anlamına gelir.
“EV uygulamaları için, daha hızlı ısınma ve daha az enerji kullanımı için düşük viskoziteli madeni yağlar kullanılır. Bu durum buna karşılık kayıpları en aza indirir ve aracın kilometresini artırır ve bu da EV’ler için çok önemli bir konudur. Geleneksel şanzıman yağlarının tersine, EV madeni yağları aynı zamanda daha önce belirtilen tüm etkenleri aynı anda dikkate almak zorundadır ve kuşkusuz karmaşık duruma gelmektedir!”
EV Özel Madeni Yağları
EV madeni yağlarını seçerken her zaman için üreticinin kurallarını izleyin ve gerekli teknik özellikleri sağlayan yüksek kaliteli bir ürün seçin. Champion Lubricants geniş kapsamlı bir madeni yağ ve sıvı yelpazesi sunmaktadır: E-PULSE. Her ürün Champion’un şirket içi Ar-Ge ekibi tarafından EV’ler için -BEV’ler, PHEV’ler ve FCEV’ler dâhil- özel olarak tasarlanır.
EV yağlaması söz konusu olduğu zaman E-PULSE şunları sunmaktadır:
- ‘Islak’ motorlu pilli elektrikli araçlar için yeni kuşak e-motor ve şanzıman yağı.
- Yüksek voltaj uygulamaları için optimize edilmiş dielektrik özellikler
- Ultra düşük viskoziteli olmanın yanı sıra mükemmel aşınma koruması.
- Islak kavrama ve senkromeç performansı gereken elektrikli şanzımanlar için üstün E-DCT (Çift Kavramalı) şanzıman ve küçültme dişlisi sıvısı.
- Mükemmel kesme kararlılığı ve uzun hizmet ömrü sunar.
- EV’lerdeki otomatik şanzımanlar için formüle edilmiş tam sentetik madeni yağ (e-ATF).
- Mükemmel sürtünme dayanıklılığı, sorunsuz vites değiştirme, üstün performans ve uzun hizmet ömrü sağlar.
- E-motor yatakları için yüksek performanslı lityum kompleksi sentetik gres.
- Titreşimlere ve şok yüklerine direnci artırmak için bizmut teknolojisine dayalı antioksidanlar, korozyon önleyiciler ve EP/AW katkı maddeleri içerir.
- Tekerlek yatakları için lityum kompleksi gres
- Hem yüksek hem düşük sıcaklık uygulamalarında mükemmel aşınma direnci ve yük kapasitesi sağlar.